Woensdag 22 april 2026. Vanmorgen opnieuw een zweefvliegenverrassing in het Zouweboezemgebied. Zweefvlieg nr. 67, nr. 68, nr. 69 en nr. 70 in 2026, de bloedrode bladloper, gewone fluweelzweefvlieg, veenplatvoetje en het zilverkopgitje de 7e nieuwe zweefvliegensoort in het Zouweboezemgebied in 2026.
De Beschermerwerfposter van het Zuid-Hollands Landschap in de Kijk- en Natuurinformatiehut is dit voorjaar natuurlijk dé blikvanger in het Zouweboezemgebied.
 |
|
|
Ook het Zuid-Hollands Landschap vraagt met een poster in de Kijk- en Natuurinformatiehut om aandacht; Meer Beschermers betekent meer natuur! Word jij één van onze nieuwe Beschermers? De blikvanger op de poster is natuurlijk Boswachter Savannah. Met zo’n Boswachter in het Zouweboezemgebied zou ik meteen “Beschermer voor het leven” worden van het Zuid-Hollands Landschap.
Maar nu loopt er een Boswachter rond, de schrik van elke natuurliefhebber en een ramp voor de natuurbeleving in het Zouweboezemgebied, waardoor ik na 50 jaar juist mijn “Beschermer voor het leven” heb opgezegd.
|
|
 |
|
| Bloedrode bladloper (man), Zouweboezemgebied, 22 april 2026. Zweefvliegensoort nr. 67 in 2026. |
|
 |
|
| Gewone fluweelzweefvlieg (man), Zouweboezemgebied, 22 april 2026. Zweefvliegensoort nr. 68 in 2026. |
|
 |
|
 |
|
| Veenplatvoetje (vrouw) op vossenstaart, Zouweboezemgebied, 22 april 2026. Zweefvliegensoort nr. 69 in 2026. |
|
Nieuwe zweefvliegensoort nr. 7 in het Zouweboezemgebied in 2026; zilverkopgitje (Cheilosia uviformis).
 |
|
| Tengere korsetzweefvlieg (vrouw) op fluitenkruid, Zouweboezemgebied, 22 april 2026. |
|
 |
|
 |
|
| Grote langlijf (man), Zouweboezemgebied, 22 april 2026. |
|
 |
|
| Grote koekoekshommel, Zouweboezemgebied, 22 april 2026. |
|
Afgelopen week is de Kijk- en Natuurinformatiehut in het Zouweboezemgebied weer in gebruik genomen, compleet met lijsten van waargenomen zweefvliegen, dagvlinders, bijen en libellen.
 |
|
 |
|
|
|
|
Ook het Zuid-Hollands Landschap vraagt met een poster in de Kijk- en Natuurinformatiehut om aandacht; Meer Beschermers betekent meer natuur! Word jij één van onze nieuwe Beschermers? De blikvanger op de poster is natuurlijk Boswachter Savannah. Met zo’n Boswachter in het Zouweboezemgebied zou ik meteen “Beschermer voor het leven” worden van het Zuid-Hollands Landschap.
Maar nu loopt er een Boswachter rond, de schrik van elke natuurliefhebber en een ramp voor de natuurbeleving in het Zouweboezemgebied, waardoor ik na 50 jaar juist mijn “Beschermer voor het leven” heb opgezegd.
|
|
Het leven in onze sloten verdwijnt in hoog tempo. De Amerikaanse rivierkreeft veroorzaakt grote schade aan het ecosysteem onder water. Tijd voor actie.
In het Zouweboezemgebied zien we steeds vaker dat het water troebel is, sloten kaal worden en oevers langzaam verdwijnen. De Amerikaanse rivierkreeft veroorzaakt onder water veel schade en brengt het hele ecosysteem uit balans. Wij roepen de overheid op om regels te veranderen zodat er effectiever gevangen kan worden, en om geld beschikbaar te stellen voor herstel en preventie, zoals natuurvriendelijke oevers. Sloten raken leeg; bodems en oevers worden steeds kaler en zakken weg. De Amerikaanse rivierkreeft draagt sterk bij aan dit probleem.
 |
|
| Een over een lengte van tientallen meters weggezakte oever in het Zouweboezemgebied, 18 juni 2026. |
|
 |
|
| Amerikaanse rivierkreeft. |
|
Vijf redenen waarom direct ingrijpen noodzakelijk is:
- Explosieve groei:
- Waterplanten verdwijnen:
- Troebel water-effect:
- Biodiversiteit onder druk + snelle verspreiding:
- Schade aan oevers en dijken:
Dinsdag 21 april 2026. De voerplaats op het schuurdak is ook deze maand weer een groot succes. Elke dag komen er houtduiven, Turkse tortels, kauwen en soms een ekster. Op 2 april werden we aangenaam verrast door een roek die even langskwam (te snel voor een foto) en de eerste twee huismussen van het afgelopen winterhalfjaar. Vanavond kunnen we daar een nieuwe soort aan toevoegen: de holenduif. Eind april komen ze dagelijks met z’n tweeën.
 |
|
 |
|
 |
|
 |
|
 |
|
| Holenduif, houtduif, Turkse tortel en kauw, voerplaats schuurdak, Meerkerk, 21 april 2026. |
|
In het Zouweboezemgebied is het elke dag weer spannend welke zweefvliegen we tegenkomen. Vandaag was het de beurt aan soort nummer 65: het kaal doflijfje. De ochtend begon echter met twee soorten zoogdieren de hermelijn en de rosse woelmuis die we met de macrolens op de foto hebben gezet.
 |
|
 |
|
| Hermelijn en rosse woelmuis, Zouweboezemgebied, 21 april 2026. |
|
 |
|
| Kaal doflijfje (man), Zouweboezemgebied, 21 april 2026. Zweefvliegensoort nr. 66 in 2026. |
|
 |
|
 |
|
 |
|
 |
|
 |
|
| Haantjesbandzweefvlieg (vrouw), Zouweboezemgebied, 21 april 2026. |
|
 |
|
| Baltsende oranjetipjes, Zouweboezemgebied, 21 april 2026. |
|
 |
|
| Bont zandoogje (paring), Zouweboezemgebied, 21 april 2026. |
|
 |
|
| De akkerhommel verjaagt de citroenvlinder, die vervolgens op de smeerworteltros iets verderop gaat zitten, in het Zouweboezemgebied op 21 april 2026. |
|
 |
|
| Citroenvlinder op gewone smeerwortel, Zouweboezemgebied, 21 april 2026. |
|
 |
|
| Landkaartje, Zouweboezemgebied, 21 april 2026. Dagvlindersoort nr. 10 in 2026. |
|
 |
|
| Lantaarntje (mannetje), Zouweboezemgebied, 21 april 2026. Libellensoort nummer 5 van 2026. Door de achteruitgang van de waterkwaliteit wordt het lantaarntje steeds zeldzamer. |
|
Op 22 april 2026 is de nieuwe Rode Lijst Libellen uit het Basisrapport 2024 van De Vlinderstichting en EIS-Nederland gepubliceerd in de Staatscourant.
Wat is een Rode Lijst?
Een Rode Lijst bevat per land dier-, planten- en schimmelsoorten (waaronder paddenstoelen en korstmossen) die als bedreigd worden aangemerkt. In Nederland wordt deze lijst samengesteld op basis van ontwikkelingen sinds 1950. Soorten die op de Rode Lijst staan zijn niet automatisch wettelijk beschermd; bescherming geldt uitsluitend wanneer zij daarnaast onder nationale wetgeving vallen, zoals de Omgevingswet.
Uit Nederland verdwenen; 2 soorten:
|
|
| Bronslibel Oxygastra curtisii |
Mercuurwaterjuffer Coenagrion mercuriale |
Ernstig bedreigd; 8 soorten:
|
|
| Donkere waterjuffer (Coenagrion armatum) |
Dwergjuffer (Nehalennia speciosa) |
| Geelvlekheidelibel (Sympetrum flaveolum) |
Gewone bronlibel (Cordulegaster boltonii ssp. boltonii) |
| Hoogveenglanslibel (Somatochlora arctica) |
Maanwaterjuffer (Coenagrion lunulatum) |
| Speerwaterjuffer (Coenagrion hastulatum) |
Venglazenmaker (Aeshna juncea) |
Bedreigd; 7 soorten:
|
|
| Gaffellibel (Ophiogomphus cecilia) |
Gevlekte glanslibel (Somatochlora flavomaculata) |
| Groene glazenmaker (Aeshna viridis) |
Noordse glazenmaker (Aeshna subarctica ssp. elisabethae)
|
| Noordse winterjuffer (Sympecma paedisca) |
Noordse witsnuitlibel (Leucorrhinia rubicunda) |
| Venwitsnuitlibel (Leucorrhinia dubia ssp. dubia) |
|
Kwetsbaar; 2 soorten:
|
|
|
Bosbeekjuffer (Calopteryx virgo ssp. virgo)
|
Zwarte heidelibel (Sympetrum danae) |
In de Rode Lijst categorie "GEVOELIG" staan de enige soorten die in het Zouweboezemgebied gezien kunnen worden.
Gevoelig; 4 soorten: met * gezien in het Zouweboezemgebied in 2025/2026
|
|
| Kleine tanglibel (Onychogomphus forcipatus ssp. forcipatus) |
Oostelijke witsnuitlibel (Leucorrhinia albifrons) |
| Vuurjuffer (Pyrrhosoma nymphula)* |
Watersnuffel (Enallagma cyathigerum)* |
 |
|
| Vuurjuffer, Zouweboezemgebied, 16 april 2026. |
|
 |
|
| Watersnuffel, Zouweboezemgebied, 27 juni 2025. |
|
Niet bedreigd; 46 soorten: met 21 soorten met * gezien in het Zouweboezemgebied in 2025/2026
|
|
| Azuurwaterjuffer (Coenagrion puella)* |
Bandheidelibel (Sympetrum pedemontanum) |
| Beekoeverlibel (Orthetrum coerulescens ssp. coerulescens) |
Beekrombout (Gomphus vulgatissimus) |
| Blauwe breedscheenjuffer (Platycnemis pennipes ssp. pennipes)* |
Blauwe glazenmaker (Aeshna cyanea)* |
| Bloedrode heidelibel (Sympetrum sanguineum)* |
Bruine glazenmaker (Aeshna grandis ssp. grandis)* |
| Bruine korenbout (Libellula fulva)* |
Bruine winterjuffer (Sympecma fusca)* |
| Bruinrode heidelibel (Sympetrum striolatum)* |
Gaffelwaterjuffer (Coenagrion scitulum) |
| Gevlekte witsnuitlibel (Leucorrhinia pectoralis) |
Gewone oeverlibel (Orthetrum cancellatum)*
|
|
Gewone pantserjuffer (Lestes sponsa)
|
Glassnijder (Brachytron pratense)* |
| Grote keizerlibel (Anax imperator)* |
Grote roodoogjuffer (Erythromma najas ssp. najas)* |
| Houtpantserjuffer (Chalcolestes viridis)* |
Kanaaljuffer (Erythromma lindenii) |
| Kempense heidelibel (Sympetrum depressiusculum) |
Kleine roodoogjuffer (Erythromma viridulum)* |
| Koraaljuffer (Ceriagrion tenellum) |
Lantaarntje (Ischnura elegans ssp. elegans)* |
| Metaalglanslibel (Somatochlora metallica) |
Paardenbijter (Aeshna mixta)* |
| Plasrombout (Gomphus pulchellus) |
Platbuik (Libellula depressa)* |
| Rivierrombout (Gomphus flavipes) |
Sierlijke witsnuitlibel (Leucorrhinia caudalis) |
| Smaragdlibel (Cordulia aenea ssp. aenea)* |
Steenrode heidelibel (Sympetrum vulgatum ssp. vulgatum)* |
| Tangpantserjuffer (Lestes dryas) |
Tengere grasjuffer (Ischnura pumilio) |
| Tengere pantserjuffer (Lestes virens ssp. vestalis) |
Variabele waterjuffer (Coenagrion pulchellum)* |
| Viervlek (Libellula quadrimaculata)* |
Vroege glazenmaker (Isoaeschna isoceles)* |
| Vuurlibel (Crocothemis erythraea) |
Weidebeekjuffer (Calopteryx splendens) |
| Zuidelijke glazenmaker (Aeshna affinis) |
Zuidelijke heidelibel (Sympetrum meridionale) |
| Zuidelijke keizerlibel (Anax parthenope) |
Zuidelijke oeverlibel (Orthetrum brunneum) |
| Zwervende heidelibel (Sympetrum fonscolombii) |
Zwervende pantserjuffer (Lestes barbarus) |
 |
|
 |
|
| Bruine korenbout, Zouweboezemgebied, 1 en 4 mei 2025. |
|
Donderdag 23 april 2026. Sinds 2007 hebben we in meerdere jaren zweefvliegen gefotografeerd in het Zouweboezemgebied, wat inmiddels meer dan 100 soorten heeft opgeleverd. Dit jaar gaan we, bij goed weer, dagelijks op zoek naar zweefvliegen in dit gebied. Gisteren hadden we het zilverkopgitje (tevens de 7e nieuwe soort) als 69e soort vastgelegd.
Tot onze verrassing hebben we 7 nieuwe soorten gefotografeerd in het Zouweboezemgebied, waarvan er 4 zelfs nieuw zijn voor de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden. Twee soorten, de hommelmallota (Mallota fuciformis) en de haantjesbandzweefvlieg (Parasyrphus nigritarsis), hadden we nog nooit eerder gezien of gefotografeerd.
Nr. 01; NIEUW in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden; de KUSTVLEKOOG
 |
|
|
Het Zouweboezemgebied, gelegen op de grens van de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden, is op de kaart hierboven aangegeven met (Z). De rode stip geeft de verspreiding van de kustvlekoog weer, vanaf 2008. (Bron: Verspreidingsatlas Nederlandse zweefvliegen, 2024
|
|
 |
|
 |
|
| Kustvlekoog (vrouw) op kerspruim, Zouweboezemgebied, 4 maart 2026. De eerste nieuwe zweefvliegensoort in het Zouweboezemgebied in 2026. |
|
NR. 02; NIEUW in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden; de HOMMELMALLOTA
 |
|
|
Het Zouweboezemgebied, gelegen op de grens van de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden, is op de kaart hierboven aangegeven met (Z). De rode stip geeft de verspreiding van de hommelmallota weer, vanaf 2008. (Bron: Verspreidingsatlas Nederlandse zweefvliegen, 2024
|
|
 |
|
 |
|
| Hommelmallota (man en vrouw) op populier, Zouweboezemgebied, 22 en 28 maart 2026. De tweede nieuwe zweefvliegensoort in het Zouweboezemgebied in 2026. |
|
Nr. 03; NIEUW in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden; de VEENGLIMMER
 |
|
|
Het Zouweboezemgebied ligt op de grens van de Alblasserwaard en de Vijfheerenlanden en is op de kaart hierboven aangegeven met (Z).
Met een rode stip wordt de verspreiding van de vroege glimmer en de veenglimmer sinds 2008 aangegeven. (Bron: Verspreidingsatlas Nederlandse zweefvliegen, 2024
|
|
 |
|
| Veenglimmer (man) op dotterbloem, Zouweboezemgebied, 28 maart 2026. De derde nieuwe zweefvliegensoort in het Zouweboezemgebied in 2026. |
|
 |
|
 |
|
| Vroege glimmer, vrouw (Orthonevra geniculata) op speenkruid, Zouweboezemgebied, 28 maart 2026. In 2012, 2025 en 2026 hebben we de soort als enige gefotografeerd in het Zouweboezemgebied. Buiten de Vijfheerenlanden (Zouweboezemgebied) is er een fotowaarneming in de Alblasserwaard, Alblasserdam, 9 april 2020. |
|
Nieuwe zweefvliegensoort nr.4 in het Zouweboezemgebied; ATLANTISCHE BOSGLIMMER
 |
|
|
Het Zouweboezemgebied ligt op de grens van de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden, aangeduid met (Z) op de kaart hierboven. Met een rode stip is de verspreiding van de
Atlantische bosglimmer aangegeven, vanaf 2008. (Bron: Verspreidingsatlas Nederlandse zweefvliegen, 2024
|
|
 |
|
| Atlantische bosglimmer, vrouwtje (Orthonevra atlantica) op paardenbloem, Zouweboezemgebied, 9 april 2026. De vierde nieuwe zweefvliegensoort in het Zouweboezemgebied in 2026. Sinds 2021 wordt ze in de Alblasserwaard waargenomen, tot nu toe in vijf kilometerhokken. Sinds 2023 is ze ook in de Vijfheerenlanden te vinden, tot nu toe in vier kilometerhokken. |
|
Nieuwe zweefvliegensoort nr.5 in het Zouweboezemgebied; KALE SAPZWEEFVLIEG
 |
|
|
Het Zouweboezemgebied ligt op de grens van de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden, aangeduid met (Z) op de kaart hierboven. Met een rode stip is de verspreiding van de
kale sapzweefvlieg aangegeven, vanaf 2008. (Bron: Verspreidingsatlas Nederlandse zweefvliegen, 2024
|
|
 |
|
 |
|
| Kale sapzweefvlieg (mannetje) op berk in het Zouweboezemgebied, 10 april 2026. De vijfde nieuwe zweefvliegensoort in het Zouweboezemgebied in 2026. In de Alblasserwaard zijn geen waarnemingen bekend, en in de Vijfheerenlanden alleen in 2014 en 2015 in het Viaanse Bos. |
|
Nr. 04; NIEUW in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden; de HAANTJESBANDZWEEFVLIEG
Nieuwe zweefvliegensoort nr.6 in het Zouweboezemgebied in 2026.
 |
|
|
Het Zouweboezemgebied ligt op de grens van de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden, aangeduid met (Z) op de kaart hierboven. Met een rode stip is de verspreiding van de
haantjesbandzweefvlieg aangegeven, vanaf 2008. (Bron: Verspreidingsatlas Nederlandse zweefvliegen, 2024
|
|
 |
|
 |
|
| Haantjesbandzweefvlieg, Zouweboezemgebied, 19 april 2026. De zesde nieuwe zweefvliegensoort in het Zouweboezemgebied in 2026. |
|
Nieuwe zweefvliegensoort nr. 7 in het Zouweboezemgebied in 2026; zilverkopgitje (Cheilosia uviformis).
