Laatste waarnemingendecember 2011-2

Zweefvliegen kijken rond de Kerstdagen van 2011.

Dinsdag 20 dec. 2011. Met een westen wind, wolkenvelden en zonnige perioden werd het 8.3 graden. Op de Sneeuwbal troffen we weer de Snorzweefvlieg en het Variabel elfje. Ze kruipen (nog steeds) niet weg om te overwinteren. Blijven ze ook de komende rustige en droge Kerstdagen met temperaturen van 8-9 graden of hoger tijdens zonnige momenten foerageren op de Sneeuwbal?

Snorzweefvlieg (Episyrphus balteatus) en Variabel elfje (Meliscaeva auricollis) op de Sneeuwbal. De laatste waarnemingen van beide Zweefvliegen was op 14 dec. 2007.

Zie het overzicht van Zweefvliegen kijken in de wintermaanden, 2007-2012 op deze website

Strontvlieg (Scathophaga stercoraria) op Gewone berenklauw.

Zweefvliegen kijken rond de Kerstdagen van 2011.

Maandag 19 dec. 2011. Met 0.1 graden nachtvorst, een zuidwesten wind en veel zon tussen 09.00 en 13.00 uur werd het 5.1 graden. Een vorst loze maand december in De Bilt is in de afgelopen 110 jaar ooit één keer eerder voorgekomen in dec. 1974 dat met een gemiddelde van 7.3 graden op nr. 1 van warmste decembermaanden sinds de metingen in 1901 staat en nu voor de tweede keer in december 2011 want vannacht heeft het -0.1 graden gevroren in De Bilt. De winterse kou is tot half jan. 2012 vrijwel voorbij. Overwegend nog temperaturen rond de 6-7 graden of hoger. Nu maar hopen op zonnige momenten rond het middaguur en dan kan het niet meer misgaan met Zweefvliegen kijken tijdens de Kerstdagen van 2011.

Vandaag en de volgende dag de 20e troffen we nog nooit zo laat in het jaar op de Sneeuwbal nog twee soorten Zweefvliegen, de Snorzweefvlieg en het Variabel elfje.

Snorzweefvlieg (Episyrphus balteatus) en Variabel elfje (Meliscaeva auricollis) op Sneeuwbal. De laatste waarneming van beide soorten was op 14 dec. 2007.

Zweefvliegen kijken rond de Kerstdagen van 2011.

Zondag 18 dec. 2011. Bij een westen wind en hagelbuien kregen we korte momenten de zon te zien, 5 graden. Bij het begin van de middag was er zo'n zonmoment en zijn we bij de Sneeuwbal gaan kijken en jawel we troffen een Variabel elfje.

Variabel elfje (Meliscaeva auricollis) op Sneeuwbal. De laatste waarneming was op 14 dec. 2007.

   Zweefvliegen kijken rond de Kerstdagen van 2011.

Zaterdag 17 dec. 2011. Bij een westen wind werden zonnige momenten afgewisseld met wat sluierzon, 7.7 graden. Na 5 jaar decemberzweefvliegen kijken kunnen we aan het rijtje van jaarlijkse laatste decemberzweefvlieg: 14 dec. 2007 en 13 dec. 2009 een nog latere datum toevoegen: 17 dec. 2011.

Troffen we op 14 dec. 2007 nog maar 1 Variabel elfje en 1 Snorzweefvlieg en op 13 dec. 2009 nog maar 1 Kleine bandzweefvlieg vandaag troffen we nog drie soorten Zweefvliegen met in totaal 8 ex.; op het Fluitenkruid: 3 Snorzweefvliegen en op de Sneeuwbal: 3 Variabel elfjes, een Kegelbijvlieg en een Snorzweefvlieg.

Tot de Kerstdagen op maandag nog temperaturen tussen -1 en +4 graden en rond de Kerstdagen 8-9 graden of hoger. Met de zon erbij dan kan het niet meer mis gaan:

 "Zweefvliegen kijken met de Kerstdagen van 2011".

Kegelbijvlieg (Eristalis pertinax) op Sneeuwbal. De laatste waarneming was op 11 dec. 2009. 

Variabel elfje (Meliscaeva auricollis) man en vrouw op Sneeuwbal. De laatste waarneming was op 14 dec. 2007.

Snorzweefvlieg (Episyrphus balteatus) man op Sneeuwbal en vrouw op Fluitenkruid. De laatste waarneming was op 14 dec. 2007.

Gewone wesp en klimop (10 dec.) en op Sneeuwbal, Meerkerk, 17 dec. 2011. De laatste waarneming was op 9 dec. 2007.

Maarts viooltje; op 17 dec. 2011 een wel heel vroege voorjaarsbloeier!  

Het wordt winters; een terugblik Zweefvliegen (Syrphidae) kijken in de winter van 2007-2008 en die van 2006-2007 en een vooruitblik op de winter van 2011-2012.

Donderdag 15 dec. 2011. Het wordt tot volgende week dinsdag enkele dagen winters. Een terugblik hoe het verging met Zweefvliegen kijken in de winter van 2007-2008 en die van 2006-2007 en een vooruitblik op de winter van 2011-2012.

Terugblik Zweefvliegen (Syrphidae) kijken in de Winter 2007-2008.

In de winter van 2007-2008 zagen we de twee laatste Zweefvliegen, het Variabel elfje en de Snorzweefvlieg op 14 dec. 2007. Daarna kregen we 7 vorst- en ijsdagen met temperaturen tot -7 graden. Het landschap was op zaterdag 22 dec. sprookjesachtig wit berijpt en gedurende deze winterse periode verbleef er na tientallen jaren afwezigheid weer een echte wintergast in de Alblasserwaard; een Bonte Kraai op de Polder Tienhoven.

Bonte Kraai, Polder Tienhoven, 22 dec. 2007.

Na de 25e kregen we vanaf 31 dec. 2007 t/m 3 jan 2008 nog enkele dagen met nachtvorst van -0.6 tot -2.4 graden en daarna was de winter voorbij. Op de in volle bloei staande Winterakonieten troffen we op 26 jan. 2008 onze eerste Zweefvlieg een...

Blinde bij (Eristalis tenax) op Winterakoniet, 26 jan. 2008.

Januari 2008 staat met een gemiddelde temperatuur van 6.5 graden op plaats nr.2 van warmste januarimaanden sinds de metingen vanaf 1901.

Vooruitblik Zweefvliegen (Syrphidae) kijken in de Winter 2011-2012.

In deze winter 2011-2012 zagen we voorlopig op 15 dec. 2011 (op 17 dec. 3 en op 20 dec. nog 2 soorten) onze laatste Zweefvlieg een........

Kegelbijvlieg (Eristalis pertinax) op Sneeuwbal, 15 dec. 2011.

Nu wordt het de komende dagen ook winters met hagel en natte sneeuw en op maandag  -0.1 graad nachtvorst. Na deze 5 winterse! dagen schiet volgende week woensdag de temperatuur tot in jan. 2012 weer omhoog naar iets boven normaal voor deze tijd van het jaar. Als de weersvoorspellingen kloppen dan komt Dec. 2011 met een gemiddelde van 6.5 graden met dec. 2006 op een gedeelde nr. 4 van warmste decembermaanden sinds de metingen in 1901.

Zie de Top-10 tabellen van warmste jaren, seizoenen en maanden op deze website

In de winter 2006-2007 keken we niet naar Zweefvliegen maar wel naar de Bloemen in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden. We troffen nog meer dan 100 soorten Planten in bloei.

Zie de Plantenlijst op deze website

Maar deze zachte winter van 2011-2012 geeft weer uitstekend gelegenheid om voort te zetten waar we vanaf de afgelopen zomer al mee bezig zijn: op zoek naar de Bloemen met foeragerende Beestjes. Op zoek naar de overwinteraars onder de Zweefvliegen die bij zonnig weer te voorschijn komen om te zonnen of te gaan foerageren. Op zoek naar de soms onopvallende Variabel elfjes, Snorzweefvliegen, Grote kommazweefvliegen en Slanke driehoekzweefvliegen en op zoek naar de opvallende Bosbandzweefvlieg, Kleine bandzweefvlieg, Blinde bij en Kegelbijvlieg. 

Want volgens het onderstaande; Terugblik Zweefvliegen kijken in de winter 2006-2007 wordt het wel heel spannend wanneer we de eerste Zweefvlieg van 2012 te zien krijgen; misschien al in de eerste week van januari.

Terugblik Zweefvliegen (Syrphidae) kijken in de Winter 2006-2007.

In de winter van 2006-2007 met een zachte decembermaand (nr. 4 van warmste decembermaanden sinds 1901) waren er 5 dagen met nachtvorst van -0.1 tot -3,2 graden en werden er op 18 dec. 2006 nog 3 soorten Zweefvliegen gezien, het Variabel elfje, Blinde bij en de Snorzweefvlieg.

In de daarop volgende ultra-zachte maand jan. 2007 zette men al op 7 jan 2007 een Snorzweefvlieg foeragerend op het Fluitenkruid op de foto en op de 14e zag men een Blinde bij.

Het werd tussendoor ook nog wel even winter want we kregen nachtvorst in de periode 22 t/ 26 jan. 2007 van -1.3 tot -5.3 graden. Op 3 februari 2007 werden weer 4 soorten Zweefvliegen gezien: Snorzweefvlieg, Blinde bij, Bosbandzweefvlieg en het Variabel elfje.

Staat dec. 2006 op nr. 4 van warmste decembermaanden daarop volgde de warmste januari 2007 want die staat met een gemiddelde temperatuur van 7. 1 graden op nr. 1 van warmste januarimaanden sinds de metingen vanaf 1901.

Zie het overzicht van Zweefvliegen kijken in de wintermaanden, 2007-2012 op deze website

Zweefvliegen kijken in de maand december van 2007 en 2009 maar ook in 2011.

Woensdag 14 dec. tot na de Kerstdagen 2011. Voorlopig geen winterse speldenprik met temperaturen ruim onder het vriespunt, het blijft de komende 14 dagen wisselvallig decemberherfstweer met (veel) wind en regen/hagel/natte sneeuw en soms wat zon, temperaturen meestal boven normaal voor deze tijd van het jaar.

Dus het werd niet meer spannend of we in de decembermaand van 2011 net zoals in dec. 2007 en in dec. 2009 nog Zweefvliegen zouden zien maar het werd nu spannend of we tijdens zonnige momenten tussen 11.00 en 13.00 uur ook nog de eind november geziene Gewone pendelvlieg, Onvoorspelbare bijvlieg en de Bessenbandzweefvlieg te zien zouden krijgen.

De Gewone pendelvlieg en de Bessenbandzweefvlieg werden niet meer gezien. Maar de natuur blijft verrassen. De eerste 2 dagen van december 2011 begonnen al goed tijdens zonnige momenten tussen 11.00 en 13.00 uur troffen we in totaal 6 soorten Zweefvliegen en gelijk een nieuwe soort voor december de Bosbandzweefvlieg. Decemberzweefvlieg nr. 7.

Maar het werd nog mooier op de zonnige 12 dec. werd het 9 graden en leek het wel voorjaar we zagen vandaag 5 soorten Zweefvliegen (in 2007 nog 5 soorten op 11 dec.). Op Raapzaad en de Herik de Snorzweefvlieg. Op het Fluitenkruid zelfs 3 soorten: Snorzweefvlieg, Variabel elfje en opnieuw een nieuwe soort voor december de Slanke driehoekzweefvlieg. Decemberzweefvlieg nr. 8. 

Daarnaast werd het late vliegrecord van de Kegelbijvlieg van 11 dec. 2009 met 1 dag verbroken en werd het late vliegrecord van de Blinde bij van 12 dec. 2009 geëvenaard.

De Kegelbijvlieg werd nog op 17 dec., het Variabel elfje op 20 dec. en de Snorzweefvlieg en jawel de Onvoorspelbare Zweefvlieg (Decemberzweefvlieg nr. 9) werden nog op 24 dec. gezien. 

Met als voorlopig resultaat (update 25 dec.): in dec. 2011 zagen we in totaal 8 soorten Zweefvliegen, nog 5 soorten op 12 dec. 2011.

De enige decemberzweefvlieg die we dit jaar gemist hebben is de Grote kommazweefvlieg gezien op 11 dec. 2007, de laatste waarneming was op 30 nov. 2011.

Zie het overzicht van Zweefvliegen kijken in de wintermaanden, 2007-2012 op deze website:

Grote kommazweefvlieg (Eupeodes luniger) op Sneeuwbal, 30 nov. 2011.

Nu de nachtvorst (maandag 19 dec. -0.1 graad) sowieso tot na de Kerstdagen wegblijft wordt het opnieuw spannend of we met de Kerstdagen nog Zweefvliegen kunnen kijken?

In de decembermaanden van 2007 en van 2009 zagen we tot de eerste nachtvorst vanaf min 3-4 graden in Meerkerk ook tijdens zonnige momenten tussen 11 en 13 uur in totaal nog 6 soorten Zweefvliegen op de Klimop, Sneeuwbal en Wintermahonia. In de tussenliggende jaren 2008 en 2010 zag men de laatste Zweefvlieg nog rond 20 nov. en begon het winters te worden op resp. 21 nov. en op 27 nov.

In dec. 2009 zagen we op 6 dagen in totaal 5 soorten Zweefvliegen, op 11 dec. nog drie soorten en de laatste een Kleine bandzweefvlieg op 13 dec. 2009.

In dec. 2007 zagen we op 7 dagen in totaal 6 soorten Zweefvliegen, op 11 nog 5 soorten en de laatste twee, het Variabel elfje en de Snorzweefvlieg op 14 dec. 2007. 

In de laatste 6 dagen van nov. 2011 waren 6 van de 9 soorten Zweefvliegen dezelfde als die in 2009 en 2007 in december nog gezien werden.

Nieuwe late vliegrecords waren er eind nov. 2011 op de 24e, 28, 29 en de 30e van resp. het Micaplatvoetje, Gewone pendelvlieg, Onvoorspelbare bijvlieg en de Bessenbandzweefvlieg.

In dec. 2006 die met een gemiddelde van 6.5 graden in de top-10 op nr. 4 van warmste decembermaanden sinds 1901 staat (1974 staat op nr. 1 met 7.3 en 1988 staat op nr. 3 met 7.0) keken we nog niet naar Zweefvliegen want dan was het huidige aantal van 7 soorten voor de maand december waarschijnlijk hoger geweest. Door diverse waarnemers elders werden er toen ook net voor de eerste nachtvorst vanaf min 3-4 graden zelfs nog op 18 december in totaal drie soorten Zweefvliegen op de foto gezet; het Variabel elfje, Blinde bij en de Snorzweefvlieg.

Zweefvliegen kijken met de Kerstdagen van 2011.

Woensdag 14 dec. 2011. Tussen de buien door was de zon er al rond 09.00 uur vroeg bij en met een zuidwesten wind zou het 8 graden worden. Vandaag gaan we dan ook proberen de late vliegrecords van de Slanke driehoekzweefvlieg (24 nov. 2007), Kegelbijvlieg (11 dec. 2009) en Blinde bij (12 dec. 2009) scherper te stellen en die van het Variabel elfje en de Snorzweefvlieg van beiden op 14 dec. 2007 te evenaren. Maar wie weet zien we ook nog een Grote kommazweefvlieg zoals 4 jaar geleden op 11 dec. 2007 en een Kleine bandzweefvlieg zoals twee jaar geleden op 13 dec. 2009.

Maar helaas, na 11.00 kreeg de bewolking de overhand en met een zeer waterig zonnetje werd het met 7 graden waterkoud.

Alleen een Kegelbijvlieg kregen we verstopt in de Sneeuwbalstruik voor de lens...

Kegelbijvlieg (Eristalis pertinax) op Sneeuwbal. De laatste waarneming was op 11 dec. 2009.  

Zweefvliegen kijken met de Kerstdagen van 2011.

Dinsdag 13 dec. 2011. Een zuidwesten wind, bewolkt voor enkele tellen zagen we een glimp van de zon, 10.8 graden in De Bilt. Voorjaarsachtig, vier soorten Zweefvliegen op het Fluitenkruid en de Sneeuwbal. 

Slanke driehoekzweefvlieg en Snorzweefvlieg op Fluitenkruid.

Slanke driehoekzweefvlieg op Fluitenkruid. Nieuwe decemberzweefvliegensoort. 

Kegelbijvlieg op Sneeuwbal. De laatste waarneming was op 11 dec. 2009.

Het Variabel elfje en de Snorzweefvlieg op Sneeuwbal. De laatste waarnemingen van beide soorten Zweefvliegen is op 14 dec. 2011.

Gewone wesp op Sneeuwbal. De laatste waarneming was op 9 dec. 2007.

Een voorjaarsmiddag: drie soorten Zweefvliegen op het Fluitenkruid.

Maandagmiddag 12 dec. 2011. Met een zuidwesten wind kwam de zon er goed bij en werd het 9 graden. Tussen 11.00 en 13.00 uur troffen we vier soorten Zweefvliegen op de Sneeuwbal, de Kegelbijvlieg, Blinde bij, Variabel elfje en de Snorzweefvlieg. Elders op de Klimop een Blinde bij en op de Wintermahonia een Variabel elfje en de Snorzweefvlieg. Een laat vliegrecord was er vandaag met 1 dag voor de Kegelbijvlieg en het late vliegrecord van de Blinde bij werd geëvenaard.

Ook tussen 13.00 en 15.00 uur bleven de Zweefvliegen foerageren of ze een heerlijke voorjaarsmiddag beleefden zo op deze 12e december 2011. Want op verscheidene Fluitenkruidschermen langs een Meidoornhaag foerageerden drie soorten Zweefvliegen, enkele ex. van het Variabel elfje en enkele Snorzweefvliegen maar daar tusen troffen we een nieuwe decemberzweefvlieg nr. 8, de Slanke driehoekzweefvlieg. De 5e Zweefvliegensoort van de dag en dat op 12 dec. 2011.

Slanke driehoekzweefvlieg (Melanostoma scalare) op Fluitenkruid. Een nieuwe decembersoort, nr. 9. De laatste waarneming was op 24 nov. 2007.

Variabel elfje (Meliscaeva auricollis) op Fluitenkruid. De laatste waarneming is op 14 dec. 2007.

Snorzweefvlieg (Episyrphus balteatus) op Fluitenkruid. De laatste waarneming is op 14 dec. 2007.

Kegelbijvlieg (Eristalis pertinax) op Sneeuwbal. De laatste waarneming was op 11 dec. 2009.

Blinde bij (Eristalis tenax) op Sneeuwbal. De laatste waarneming was op 12 dec. 2009.

Variabel elfje (Meliscaeva auricollis) op Klimop, Sneeuwbal en Wintermahonia.

Snorzweefvlieg (Episyrphus balteatus op Sneeuwbal.

Daarnaast troffen we op de Klimop o.a. de Blauwe vleesvlieg, Spekvlieg en de........

Gewone wesp op Klimop. De laatste waarneming was op 9 dec. 2007.

Blindwants (Lygus pratensis) op Klimop. 

Fruitvlieg (Drosophila phalerata) op Klimop.

Vervolg:  December 2011-1