NOVEMBER 2026 - 1
Dinsdag 3 nov. 2026. Donatie herstel Watermolens van Frans en van Bels in het Dal van de Mosbeek, Landschap Overijssel.
Vandaag naar aanleiding van mijn donatie voor herstel van het waterrad van de Watermolens van Frans en van Bels een mail gekregen met een Persoonlijk Certificaat van Landshap Overijssel. De reactie is boven verwachting. De Watermolen van Bels gaat binnenkort weer draaien en ook het waterrad van de Watermolen van Frans krijgt in de eerste helft voorjaar 2027 een nieuw waterrad.
 |
|
 |
|
| Certificaat Donatie herstel Watermolens van Frans en van Bels, okt. 2026. |
Beste heer Jongejan,
Hartelijk dank voor uw royale donaties aan het herstel van de Watermolens van Frans en van Bels. Daarmee zijn we erg blij. Op deze manier blijft dit unieke culturele erfgoed behouden. We sturen u graag uw persoonlijke certificaat.
Het nieuwe rad is inmiddels geplaatst. Momenteel vinden de laatste afstelwerkzaamheden nog plaats. Binnenkort kan de watermolen gelukkig weer draaien. Mede dankzij uw ondersteuning. Hartelijk dank!
We nodigen u graag uit om in het voorjaar de Watermolen van Bels te bezoeken. In de eerste helft van het voorjaar zal ook onze andere watermolen in het Dal van de Mosbeek, de watermolen van Frans, een nieuw waterrad krijgen.
 |
|
 |
|
| Watermolen van Bels in het Dal van de Mosbeek. Bron: Landschap Overijssel. |
Dinsdag 3 november 2026. Eind deze week wordt het een paar dagen flink kouder: 1 tot 8 graden. Vogels zoeken ’s winters beschutting en een slaapplek in dichte begroeiing. In mijn achtertuin staat een coniferenhaag van ruim vijftig jaar oud, waar merels al jaren broeden en overwinteren. Ook een roodborst brengt er al jaren de winter door, half oktober was ze weer aanwezig.
 |
|
| Merel op de besneeuwde coniferenhaag, achtertuin, 10 jan. 2026. |
 |
|
| Roodborst schuilt tijdens een sneeuwbui in de coniferenhaag en geniet van het uitzicht door het vensterraam, achtertuin, 3 jan. 2026. |
In de coniferenhaag hebben we in de afgelopen winter een vensterraam geknipt en verschijnen er ook andere vogels die wel eens de coniferenhaag aandoen.
 |
|
| Koolmees in het vensterraam coniferenhaag, achtertuin, 5 jan. 2026. |
 |
|
| Heggenmus in het vensterraam coniferenhaag, achtertuin, 4 jan. 2026. |
Op mooiweerdagen op zoek naar zonnende WANTSEN (Familie PENTATOMOMORPHA).
Maandag 2 nov. 2026. De afgelopen 20 jaar observeerden we op mooiweerdagen de 10-15 soorten zweefvliegen (SYRPHIDAE) die als volwassen insect overwinteren. Ze zaten in de zon of bezochten bloeiende wintermahonia en sneeuwbal. Komende winter zoeken we op mooiweerdagen ook met een klopscherm naar WANTSEN (Heteroptera), die vrijwel allemaal als volwassen insect overwinteren. Zo brachten we in de wintermaanden van 2015-2016 ook de verspreiding van de als volwassen insect overwinterende LIEVEHEERSBEESTJES in kaart. Daarbij treffen we ook zweefvliegen aan, zoals vandaag de overwinterende blinde bij, grote kommazweefvlieg en snorzweefvlieg, en de niet-overwinterende doodskopzweefvlieg. De overwinterende soorten die we jaarlijks zien, fotograferen we niet.
Op deze zonnige middag werd het 13 graden en zagen we 6 soorten wantsen. Ze behoren allemaal tot de grotere wantsen (Familie PENTATOMOMORPHA).
Zie de recent verschenen Veldgids met grotere Wantsen
 |
|
| Bruingemarmerde schildwants, Zouweboezemgebied, 2 nov. 2026. |
 |
|
| Grauwe schildwants, Zouweboezemgebied, 2 nov. 2026. |
 |
|
 |
|
| Groene schildwants, groen in zomerkleed en bruin in winterkleed, Zouweboezemgebied, 2 nov. 2026. |
 |
|
| Snuitkeverschildwants, Zouweboezemgebied, 2 nov. 2026. |
 |
|
| Vuurwantsen, Zouweboezemgebied, 2 nov. 2026. |
 |
|
| Jeneverbeskielwants, Zouweboezemgebied, 2 nov. 2026. |
Zondag 1 nov. 2026. Op de kraanvogelradar kunnen we lezen dat er vanaf 1 okt. 2026 in 1.986 unieke groepen ruim 73.000 kraanvogels zijn gezien. De komende dagen draait de wind naar het oosten en wordt het flink kouder met vorst aan de grond. Het is rustig en droog weer en als de ochtendmist is opgetrokken gaan we weer posten in het Zouweboezemgebied en hopen we kraanvogels te zien. Vorig jaar op 6 en 7 nov. 2025 hebben we de kraanvogels op trek naar het zuiden gefotografeerd op de "Kraanvogeltrektelposten Zouweboezemgebied" en de "Karstraat, Wittem" in Zuid-Limburg.
Zie de KRAANVOGELRADAR
 |
|
 |
|
 |
|
 |
|
 |
|
| Drie kraanvogels om 11.44 uur roepend over mijn hoofd, kraanvogeltrektelpost Zouweboezemgebied, 6 nov. 2026. |
Zie de KRAANVOGELRADAR
 |
|
 |
|
 |
|
 |
|
| Kraanvogels over de kraanvogeltrektelpost Karstraat, Wittem, Zuid-Limburg, 7 nov. 2026. |
Zondag 1 november 2026 . Sinds 31 juli 2026 fotograferen we ook de wantsen (Heteroptera) in het Zouweboezemgebied. De resultaten zijn boven verwachting in 3 maanden zetten we 119 soorten wantsen op de foto, waarvan er 56 wantsen nieuw zijn in het Zouweboezemgebied.
Hieronder een overzicht van de 18 soorten Schildwantsen (Familie PENTATOMIDAE), 4 soorten Kielwantsen (Familie ACANTHOSOMATIDAE) en 7 soorten Randwantsen (Familie COREIDAE) die in de Alblasserwaard, Vijfheerenlanden en het Zouweboezemgebied zijn waargenomen.
Van de 41 soorten Schildwantsen (Familie Pentatomidae) zijn er 26 soorten waargenomen in de Alblasserwaard, 20 soorten in de Vijfheerenlanden en 18 soorten in het Zouweboezemgebied. Zes soorten schildwantsen werden alleen in de Alblasserwaard waargenomen waarvan 3 soorten maar eenmaal zijn gefotografeerd; heideschildwants, Slingelandse Plassen, 4 mei 2023, bloedpootschildwants, Papendrecht, 28 aug. 2026 en beemdkroonschildwants, Papendrecht, 7 okt. 2024.
In het Zouweboezemgebied zijn 18 soorten Schildwantsen (Familie PENTATOMIDAE) waargenomen waarvan 6 soorten nieuw zijn en vanaf 8 sept. 2026 zijn gefotografeerd. De gewone zandschildwants (Sciocoris cursitans) is niet alleen nieuw voor het Zouweboezemgebied maar ook voor de Vijfheerenlanden. Alleen de blauwe schildwants hebben we nog niet in het Zouweboezemgebied gezien.
|
|
SCHILDWANTSEN in het Zouweboezemgebied |
Familie PENTATOMIDAE |
A*, V en Z |
2026 |
|
1 |
Snuitkeverschildwants |
Arma custos |
A, V en Z |
8 sept. |
|
2 |
Grote mijterschildwants |
Aelia acuminata |
A, V en Z |
20 sept. |
|
3 |
Bessenschildwants |
Dolycoris baccarum |
A, V en Z |
26 aug. |
|
4 |
Groene schildwants |
Palomena prasina |
A, V en Z |
22 aug. |
|
5 |
Zuidelijke schildwants |
Peribalus strictus vernalis |
A, V en Z |
25 aug. |
|
6 |
Zuidelijke groene schildwants (2013) |
Nezara viridula |
A, V en Z |
31 juli |
|
7 |
Roodpootschildwants |
Pentatoma rufipes |
A, V en Z |
18 sept. |
|
8 |
Grauwe schildwants (1997) |
Rhaphigaster nebulosa |
A, V en Z |
31 juli |
|
9 |
Bremschildwants |
Piezodorus lituratus |
A, V en Z |
10 okt. |
|
10 |
Koolschildwants |
Eurydema oleracea |
A, V en Z |
27 aug. |
|
11 |
Pyjamaschildwants |
Graphosoma italicum |
A, V en Z |
5 sept. |
|
12 |
Blauwe schildwants |
Zicrona caerulea |
A, V en Z |
|
|
13 |
Bruingemarmerde schildwants (2018) |
Halyomorpha halys |
A, V en nieuw in Z |
8 sept. |
|
14 |
Buikspitsschildwants |
Troilus luridus |
A, V en nieuw in Z |
10 sept. |
|
15 |
Platte zandschildwants (2011) |
Sciocoris homalonotus |
A, V en nieuw in Z |
13 sept. |
|
16 |
Gewone zandschildwants |
Sciocoris cursitans |
A en nieuw in V en Z |
13 sept. |
|
17 |
Haakjesschildwants |
Podops innucta |
A, V en nieuw in Z |
29 okt |
|
18 |
Tweetandschildwants |
Picromerus bidens |
A, V en nieuw in Z |
30 okt. |
|
19 |
Knoopkruidschildwants |
Carpocoris purpureipennis |
A en V |
|
|
20 |
Bonte dennenschildwants (2018) |
Holcogaster fibulata |
A en V |
|
|
21 |
Heideschildwants |
Rhacognathus punctatus |
A, 4 mei 2023 |
|
|
22 |
Bloedpootschildwants (2008) |
Pinthaeus sanguinipes |
A, 28 aug. 2026 |
|
|
23 |
Beemdkroonschildwants |
Carpocoris fuscispinus |
A, 7 okt. 2024 |
|
|
24 |
Andoornschildwants |
Stagonomus venustissimus |
A |
|
|
25 |
Kleefkruidschildwants (2016) |
Dyroderes umbraculatus |
A |
|
|
26 |
Sierlijke schildwants |
Eurydema ornata |
A |
|
|
|
|
|
|
|
|
A* |
Alblasserwaard |
|
|
|
|
V |
Vijfheerenlanden |
|
|
|
|
Z |
Zouweboezemgebied |
|
|
|
Zes nieuwe soorten schildwantsen (Familie Pentatomidae) vanaf 8 sept. 2026 gezien in het Zouweboezemgebied.
 |
|
 |
|
| Bruingemarmerde schildwants (Halyomorpha halys), Zouweboezemgebied, 8 sept. 2026. Nieuw in Nederland sinds 2018. |
 |
|
 |
|
| Buikspitsschildwants (Troilus luridus), Zouweboezemgebied, 10 sept. 2026 |
 |
|
 |
|
| Platte zandschildwants (Sciocoris homalonotus), Zouweboezemgebied, 13 sept. 2026, Nieuw in Nederland sinds 2011. |
 |
|
 |
|
| Gewone zandschildwants (Sciocoris cursitans), Zouweboezemgebied, 13 sept. 2026. |
 |
|
 |
|
| Haakjesschildwants (Podops innucta), Zouweboezemgebied, 29 okt. 2026. |
 |
|
 |
|
| Tweetandschildwants (Picromerus bidens), Zouweboezemgebied, 30 okt. 2026. |
Van de 7 soorten Kielwantsen (Familie ACANTHOSOMATIDAE) zijn er 4 soorten waargenomen in de Alblasserwaard, Vijfheerenlanden en het Zouweboezemgebied. Twee soorten zijn nieuw in het Zouweboezemgebied en vanaf 30 aug. voor het eerst gefotografeerd. En naar de meidoornkielwants zijn we nog op zoek.
|
|
Kielwantsen |
Familie ACANTHOSOMATIDAE |
A*, V en Z |
2026 |
|
1 |
Meidoornkielwants |
Acanthosoma haemorrhoidale |
A,V en Z |
|
|
2 |
Gewone broedwants (was gewone kielwants) |
Elasmucha grisea |
A,V en Z |
7 sept |
|
3 |
Jeneverbeskielwants |
Cyphostethus tristriatus |
A, V en nieuw in Z |
30 aug. |
|
4 |
Berkenkielwants |
Elasmostehus interstinctus |
A, V en nieuw in Z |
7 sept. |
|
|
|
|
|
|
|
A* |
Alblasserwaard |
|
|
|
|
V |
Vijfheerenlanden |
|
|
|
|
Z |
Zouweboezemgebied |
|
|
|
Twee nieuwe soorten Kielwantsen (Familie ACANTHOSOMATIDAE) Jeneverbeskielwants (Cyphostethus tristriatus) en de Berkenkielwants (Elasmostehus interstinctus) vanaf 30 aug. 2026 gezien in het Zouweboezemgebied.
 |
|
 |
|
| Jeneverbeskielwants (Cyphostethus tristriatus), Zouweboezemgebied, 30 aug. 2026. |
 |
|
 |
|
| Berkenkielwants (Elasmostehus interstinctus), Zouweboezemgebied, 7 sept. 2026. |
Van de 14 soorten Randwantsen (Familie COREIDAE) zijn er 7 soorten waargenomen in de Alblasserwaard, 6 soorten in de Vijfheerenlanden en 5 soorten in het Zouweboezemgebied. Een soort de Ruitrandwants (Syromastus rhombeus) is nieuw in het Zouweboezemgebied en op 24 sept. voor het eerst gefotografeerd.
|
|
RANDWANTSEN |
Familie COREIDAE |
A, V en Z |
|
|
1 |
Zuringrandwants |
Coreus marginatus |
A,V en Z |
22 aug. |
|
2 |
Smalle randwants |
Gonocerus acuteangulatus |
A, V en Z |
22 aug. |
|
3 |
Ruitrandwants |
Syromastus rhombeus |
A, V en nieuw in Z |
24 sept. |
|
4 |
Bladpootrandwants (2007) |
Leptoglossus occidentalis |
A,V en Z |
12 okt. |
|
5 |
Bruine getande randwants |
Coriomeris denticulatus |
A en V |
|
|
6 |
Oogstreeprandwants |
Ceraleptus lividus |
Hardinxveld-Giessendam, 2 mei 2024 |
|
|
7 |
Rupsklaverrandwants |
Bathysolen nubilus |
Tull en ‘t Waal, 19 sept. 2024 |
|
Een nieuwe soort Randwants (Familie COREIDAE) de ruitrandwants vanaf 24 sept. 2026 gezien in het Zouweboezemgebied.
 |
|
 |
|
| Ruitrandwants (Syromastus rhombeus), Zouweboezemgebied, 24 sept. 2026 |
VERVOLG: OKTOBER 2026 - 4