Laatste waarnemingenDoor klimaatverandering verandert de insectenwereld (115 nieuwe soorten) in het Zouweboezemgebied in 2026 (2)

Door klimaatverandering verandert de insectenwereld; in 2026 verschijnen er 115 nieuwe soorten in het Zouweboezemgebied, waarvan 22 voor het eerst worden waargenomen in zowel de Alblasserwaard als de Vijfheerenlanden.

 PAGINA 2

De 30 nieuwe soorten in de Alblasserwaard en de 46 nieuwe soorten in de Vijfheerenlanden uit de onderstaande tabel zijn niet gemeld op waarneming.nl.

Onderstaand overzicht in tabelvorm, beginnend bij nieuwe insectensoort nr. 21 t/m nr. 40:

Glimmende platbek (Heringia heringi), nieuwe zweefvliegensoort nr. 9 in het Zouweboezemgebied in 2026. De 8e nieuwe insectensoort in de Vijfheerenlanden.

Glimmende platbek (man en vrouw), Zouweboezemgebied, 5 juni en 29 april 2026. De 8e nieuwe insectensoort in de Vijfheerenlanden.

21; Glimmende platbek, Rode stip + Z = Zouweboezemgebied, 29 april, 5 en 20 juni 2026.  Kaart periode 2000-2026. De tweede waarneming in de Alblasserwaard (Papendrecht, 25 juni 2025) en Vijfheerenlanden.

Carcelia iliaca, nieuwe sluipvliegensoort nr. 3 in het Zouweboezemgebied in 2026. In april 2026 nieuw in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden. 

22; Carcelia iliaca (een sluipvlieg), Zouweboezemgebied, 29 april 2026. Tweede waarneming in de Alblasserwaard 20 april 2026) en de eerste waarneming in de Vijfheerenlanden. Verspreidingskaart Carcelia iliaca op waarneming.nl. Op 20 april 2026 was er de eerste fotowaarneming in de Alblasserwaard (Gorinchem). Rode stip = waarneming Zouweboezemgebied. Nieuwe soort in het Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-2026.

Hoornaarblaaskop (Conops vesicularis), nieuwe Blaaskopvliegensoort nr. 1 in het Zouweboezemgebied in 2026; 

De zesde nieuwe insectensoort in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden.

Donderdag 30 april 2026. Het Zouweboezemgebied blijft verrassen. Vandaag de Hoornaarblaaskop op foto vastgelegd. Parasiteert op de sinds 2024 in de Vijfheerenlanden voorkomende geelpoothoornaar. Maar ook parasiterend op de Europese hoornaar. Deze soort is nog nooit in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden gezien. De hoornaarblaaskop (Conops vesicularis) is een vliegensoort uit de familie blaaskopvliegen (Conopidae). 

Hoornaarblaaskop op waarneming.nl vanaf 2000. Rode stip = waarneming in het Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-2026. De zesde nieuw soort in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden.
23; Hoornaarblaaskop, mannetje (Conops vesicularis), gezien in het Zouweboezemgebied op 30 april 2026. Deze parasiet leeft op zowel de Europese hoornaar als de geelpoothoornaar (voorheen Aziatische hoornaar). Het betreft de eerste waarneming ooit in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden. De geelpoothoornaar wordt sinds 2023 in de Alblasserwaard en 2024 in de Vijfheerenlanden gezien.

Geelpoothoornaar, was Aziatische hoornaar (Vespa velutina).

De eerste melding van de geelpoothoornaar op waarneming.nl was een foto van een exemplaar dat uit een nestkast vloog, genomen in Dordrecht op 24 februari 2016. Vervolgens waren er in september 2017 enkele waarnemingen in Zeeland. In 2023 volgden de eerste meldingen in de bebouwde omgeving langs de rivier de Merwede in de Alblasserwaard. In 2024 werden voor het eerst exemplaren gezien in de Vijfheerenlanden en in juni 2025 vond de eerste waarneming plaats in het Zouweboezemgebied. In het najaar werden daar drie winternesten hoog in de bomen gefotografeerd. In maart 2026 werd de geelpoothoornaar koningin foeragerend gezien in de bloeiende kerspruim in het Zouweboezemgebied.

Geelpoothoornaar koningin (was Aziatische hoornaar) op kerspruim, Zouweboezemgebied,  20 maart 2026.

 Harige langsprietwapenvlieg (Stratiomys longicornis); de 15e nieuwe insectensoort in het Zouweboezemgebied in 2026 en pas de 4e waarneming in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden. 

Harige langsprietwapenvlieg (Stratiomys longicornis), Zouweboezemgebied, 9 mei 2026.

24; Harige langsprietwapenvlieg (Stratiomys longicornis) in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden vanaf 2000. De rode Z en ronde stip= Zouweboezemgebied

25; Grofgestippelde platbek, Zouweboezemgebied, 9 mei 2026. Rode stip en Z = waarneming Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-2026.

26; Breedbandgroefbij (vrouw) op groot streepzaad, Zouweboezemgebied, 15 mei 2026. Rode stip en Z = waarneming Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-2026. Bron: waarneming.nl.

Zilveren krieltje (Paragus pecchiolii), nieuwe zweefvliegensoort nr. 10 in het Zouweboezemgebied in 2026. De vijfde nieuw soort in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden. 

Zilveren krieltje, vrouw (Paragus pecchiolii)), Zouweboezemgebied, 21 mei 2026.

27; Verspreidingskaart Zilveren krieltje (Paragus pecchiolii)) op waarneming.nl. Periode 2000 - 2026. Rode stip en Z= Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-2026. De vijfde nieuw soort in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden.

28; Donker doflijfje (vrouw) op gewone berenklauw, Zouweboezemgebied, 29 mei 2026. Rode stip + Z= Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-2026.

29; Blauwe breedscheenjuffer, Zouweboezemgebied, 1 juni 2025. Rode stip en Z = waarneming Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-2026.

 Het hooibeestje (Coenonympha pamphilus); na bijna 40 jaar weer gefotografeerd in het Zouweboezemgebied.

Zaterdag 1 juni 2026. Tot de jaren ’90 fladderden de hooibeestjes over de wandelpaden in het Zouweboezemgebied. Dat was heel normaal, want ze kwamen overal voor in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden. De winter van 1990-1991 was echter bijzonder slecht voor deze soort en vooral in het binnenland zijn ze toen op veel plekken verdwenen.

In 2013 en vanaf 2017 weer jaarlijks, werden ze in de Alblasserwaard gefotografeerd. Hoe anders ging dat in de Vijfheerenlanden: in 2014 (Zouweboezemgebied), 2015, 2016, 2018, 2020 en 2021 (Zouweboezemgebied) werden ze wel gespot, maar vreemd genoeg niemand nam de moeite om ze te fotograferen. De eerste foto daar werd pas op 16 mei 2025 gemaakt langs de Diefdijk, buiten de Vijfheerenlanden aan de Gelderse kant.

Moeilijk hé om enkele foto's te maken!

Hooibeestje (man en vrouw) waarvan de vrouw op margriet, Zouweboezemgebied, 1 juni 2026. Mijn laatste fotowaarneming in het Zouweboezemgebied was bijna 40 jaar geleden eind jaren '80 in de vorige eeuw.

30; Verspreidingskaart hooibeestje in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden, periode 2000 - 2026. Rode stip en Z = fotowaarneming Zouweboezemgebied. Alle rode vierkantjes zijn met foto gedocumenteerde kilometerhokwaarnemingen in de wijde omgeving. Kaart periode 2000-2026. Bron: waarneming.nl.

31; Kustgitje, Zouweboezemgebied, 5 juni 2026. Rode stip en Z = waarneming Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-202

Bleke schoorsteenwesp (Odynerus melanocephalus), de zevende nieuwe insectensoort in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden. 

32; Bleke schoorsteenwesp, Zouweboezemgebied, 5 en 23 juni 2026. Rode stip en Z = waarneming Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-2026. Bron: waarneming.nl.  De zevende nieuw soort in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden.

Cylindromyia brassicaria, de achtste nieuwe insectensoort in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden.  

Nieuwe sluipvliegensoort nr. 4 in het Zouweboezemgebied in 2026; daar komt er nu een achtste soort bij Cylindromyia brassicaria; een sluipvlieg (Tachinidae) van het geslacht Cylindromyia; 

33; Cylindromyia brassicaria op margriet en akkerdistel, een sluipvlieg (Tachinidae) van het geslacht Cylindromyia, Zouweboezemgebied, 7 juni en 1 juli 2026. Rode stip + Z= waarneming in het Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-2026. De achtste nieuwe insectensoort in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden. Nieuwe soort in het Zouweboezemgebied.

Heidebronsgroefbij (Halictus confusus). De 34e nieuwe Insectensoort in het Zouweboezemgebied en de 15e in de Vijfheerenlanden. 

34; Heidebronsgroefbij (man) (Halictus confusus) op margriet, Zouweboezemgebied, 7 juni 2026. Rode stip + Z= waarneming in het Zouweboezemgebied. In de Alblasserwaard een waarneming op 7 mei 2024 in De Avelingen, Gorinchem en de zesde nieuwe insectensoort in 2026 in de Vijfheerenlanden. De 15e nieuwe insectensoort in de Vijfheerenlanden.

De klaverzoenvlieg (Rivellia syngenesiae); de 35e nieuwe insectensoort in het Zouweboezemgebied en de 16e in de Vijfheerenlanden in 2026. 

35; Klaverzoenvlieg (Rivellia syngenesiae) op vijfvingerkruid, Zouweboezemgebied, 22 juni 2026. Rode stip + Z =Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-2026. Vanaf 2019 in totaal 8 foto-waarnemingen in de Alblasserwaard en de 16e nieuwe insectensoort in de Vijfheerenlanden in 2026.

Gevlekt kalkkrieltje (Paragus albifrons), de 36e nieuwe insectensoort in het Zouweboezemgebied. De 17e nieuwe insectensoort in de Vijfheerenlanden.

36; Gevlekt kalkkrieltje (Paragus albifrons) (man) op vijfvingerkruid, Zouweboezemgebied, 22/23 juni 2026. Kaart periode 2000-2026. De 12 nieuwe insectensoort in de Alblasserwaard en de 17e nieuwe insectensoort in de Vijfheerenlanden.

37; Graslanglijf, Zouweboezemgebied, 25 juni 2026. Rode stip + Z = Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-2026.

Kruldistelboorvlieg (Terellia winthemi). de 38e nieuwe insectensoort in het Zouweboezemgebied. De 18e nieuwe insectensoort in de Vijfheerenlanden.

38; Kruldistelboorvlieg, vrouw, op kruldistel, Zouweboezemgebied, 25 juni 2026. Rode stip en Z =Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-2026. De 24e nieuwe insectensoort in het Zouweboezemgebied en nieuw in de Alblasserwaard en Vijfheerenlanden.  De 1e nieuwe boorvlieg in 2026. De 18e nieuwe insectensoort in de Vijfheerenlanden.

Speerdistelboorvlieg (Terellia serratulae), de 39e nieuwe insectensoort in het Zouweboezemgebied.

39; Speerdistelboorvlieg (man) op kruldistel, Zouweboezemgebied 25 juni 2026.  De 2e nieuwe boorvlieg in 2026.

Kleine knoopkruidboorvlieg (Chaetorellia jaceae), de 40e nieuwe insectensoort in het Zouweboezemgebied.

40; Kleine knoopkruidboorvlieg (man) op knoopkruid, Zouweboezemgebied, 28 juni 2026. Rode stip en Z =Zouweboezemgebied. Kaart periode 2000-2026. De 39e nieuwe soort in het Zouweboezemgebied.  De 3e nieuwe boorvlieg in 2026.

FOTOPAGINA: Door klimaatverandering verandert de insectenwereld in het Zouweboezemgebied (3)