Een verblijf in de natuur is naar een film kijken. Altijd verrassend zo ook in het natuurjaar 2025.
JANUARI.
 |
|
 |
|
| Sneeuw op de wintermahonia en met een blinde bij, voortuin Meerkerk, 5 en 27 jan. 2025. |
|
Records bij reigers
Voor de kwak was 2025 een topjaar; de 57 getelde paren kwakken vormen een record voor in ieder geval de afgelopen decennia. De meeste paren zaten in Middelburg, waar ze op een eilandje in een park aan de rand van een nieuwbouwwijk broedden. Een groot deel van Nederlandse populatie is uit dierentuinen afkomstig. Deze vogels bevinden zich nog altijd graag in de nabijheid van dierenparken, waar ze makkelijk aan voedsel komen. Zo werden in 2025 wederom broedparen gevonden in en bij Artis en Avifauna.
 |
|
 |
|
| Kwak, Lingegebied Rhenoy, 3 jan. 2025. |
|
 |
|
 |
|
| Kieviten, Lekuiterwaard Achthoven, 10 jan. 2025. |
|
 |
|
 |
|
| Vogelkijkscherm met uitzicht, Zouweboezem, dec. 2025. |
|
 |
|
| In het hele Zouweboezemgebied kom je het waarschuwingsbord NATURA 2000 "GANZENSCHIETPUT ZOUWEBOEZEM" tegen. Ook deze winter is het vlonderpad naar het vogelkijkscherm (waar door slecht beheer toch niets meer te zien is) af en toe afgesloten, zodat jagers de kans krijgen op ganzen te schieten. Dit alles zogenaamd ter bescherming van de door jagersogen geziene natuurverstoorders: wandelaars, natuurliefhebbers en vooral natuurfotografen. |
|
 |
|
| Ooievaars nabij de afvalverwerking Diefdijk, Schoonrewoerd, 13 jan. 2025. |
|
 |
|
| Bonkmolen, wipwatermolen, Lexmond, 31 jan. 2025. |
|
FEBRUARI.
 |
|
 |
|
| Appelvink foeragerend op de zaden van de Spaans aak, Monnikenhof, Vianen, febr. 2025. |
|
De groei van de Nederlandse zeearendenpopulatie is er nog niet uit. Naar onze inschatting zal die groei de komende jaren blijven doorzetten. Eind 2025 is bekend dat 45 paren het broedseizoen startten met een nest. Dat is een groei van 5 nesten ten opzichte van 2024.
 |
|
 |
|
| Vanaf februari regelmatig zeearenden in alle leeftijden, waaronder het broedpaar boven het Zouweboezemgebied. |
|
 |
|
| Hoekmolen, Hei- en Boeicop, 9 febr. 2025. |
|
Het voorjaar van 2025 was een verrassend kraanvogelvoorjaar op 3 dagen kreeg ik de gelegenheid om ze in vlucht in mijn woonomgeving te fotograferen. Op 24 febr. nabij Meerkerk en op 2 en 9 april boven het Zouweboezemgebied.
Een succesverhaal in 2025 was dat van de kraanvogels. Met zeventig broedparen is het aantal opnieuw toegenomen, in 2024 waren vijftig paren in ons land. Het gros van de paren bouwde een nest en legde eieren. In totaal vlogen 46 jongen uit. Het merendeel van de paren bevond zich in Drenthe en Friesland, maar ze broedden ook in Overijssel, Gelderland en Noord-Brabant.
 |
|
 |
|
 |
|
 |
|
| Kraanvogels boven de Polder Middelbroek, Meerkerk, 24 febr. 2025. |
|
MAART.
In de periode 1997 t/m 2006 publieksvoorlichting gegeven in het Zouweboezemgebied in de vogelkijk- en natuurinformatiehut als bij het Vogelkijkscherm. Na bijna 20 jaar jaar de draad weer opgepakt en de natuurinformatiehut weer volgehangen met natuurkaarten en de krijtborden vol geschreven met natuurwaarnemingen
 |
|
| Twintig jaar geleden, waar blijft de tijd, werd de vernieuwde hut geopend in het Zouweboezemgebied. |
|
 |
|
 |
|
| Weekendvogellijsten, Kijk- en natuurinformatiehut, Zouweboezem, 16 maart en 16 april 2025. |
|
Gelijk de al enkele jaren verwaarloosde rij van 85 knotwilgen keurig onderhouden door de zijtakken te verwijderen, het leken net bomen. Het Zuid-Hollands Landschap is met al dat gehobby van mij niet blij met mijn aanwezigheid.
Want toen Boswachter grootsmoel van het Zuid-Hollands Landschap mij zag reageerde hij:
"Jij bent je leven lang al een etter in de natuur. Ik sla je de Zederikkade af naar Meerkerk toe".
Tientallen jaren "Beschermer voor het Leven" geweest van de Stichting Het Zuid-Hollands Landschap. Maar na dit incident dit voorjaar mijn naam uit het ledenbestand laten verwijderen . Van zo'n natuurbeschermingsorganisatie met zulke gestoorde Boswachters wil ik geen Beschermer meer zijn.
 |
|
| Wolkenluchten boven nu de keurig onderhouden rij van 85 knotwilgen die al enkele jaren werden verwaarloosd, Zouweboezem29032025 |
|
 |
|
| Grasbij op kerspruim, Zouweboezem, 27 maart 2025. |
|
 |
|
| Roodgatje op boswilg, Zouweboezem, 25 maart 2025. |
|
 |
|
| Vosje op speenkruid, Zouweboezem, 25 maart 2025. |
|
 |
|
| Blauwborst. |
|
 |
|
| Lepelaar. |
|
 |
|
| Waterpieper, Zouweboezemgebied, 31 maart 2025. |
|
 |
|
| Kokardezaagbek vanuit de vogelkijkhut, 18 maart 2025. |
|
 |
|
| Havik en sperwer, Zouweboezemgebied, maart 2025. |
|
APRIL.
 |
|
| Vogelkijk- en natuurinformatiehut, Zouweboezem, 19 april 2025. |
|
 |
|
| Meidoornzandbij (vrouw).Zouweboezem, 14 april 2025. |
|
 |
|
| Viltvlekzandbij (man) op raapzaad, Zouweboezem, 11 april 2025. |
|
 |
|
| Sprinkhaanzanger. |
|
 |
|
| Snor. |
|
 |
|
| Roerdomp vanuit de vogelkijkhut, 5 april 2025. |
|
 |
|
| Waterral vanuit de vogelkijkhut, 20 april 2025. |
|
 |
|
| Purperreiger vanuit de vogelkijkhut, 10 april 2025. |
|
 |
|
| Zwarte specht. Een zelden geziene soort kwam voorbij vliegen in het Zouweboezemgebied, 19 april 2025. |
|
 |
|
| Cetti's zanger, Zouweboezemgebied, 15 april 2025. |
|
 |
|
| Zwarte wouw, Zouweboezemgebied, 28 april 2025 |
|
De groei van de Nederlandse zeearendenpopulatie is er nog niet uit. Naar onze inschatting zal die groei de komende jaren blijven doorzetten. Eind 2025 is bekend dat 45 paren het broedseizoen startten met een nest. Dat is een groei van 5 nesten ten opzichte van 2024. Nieuw waren de broedparen in de Sliedrechtse Biesbosch en in de Vijfheerenlanden.
 |
 |
|
Zeearend bij het nest, broedsel in eifase mislukt en in vlucht met krakeenden en nijlganzen, Zouweboezemgebied, april 2025.
|
Mei.
 |
|
| Koninginnenpage, Zouweboezemgebied, 11 mei 2025. |
|
 |
|
| Bruine korenbout (man), Zouweboezem, 15 mei 2025. |
|
 |
|
| Platbuik (man), Zouweboezem, 15 mei 2025. |
|
 |
|
| Gewone oeverlibel (man), Zouweboezem, 15 mei 2025. |
|
 |
|
| Rode wouw, Zouweboezemgebied, 8 mei 2025. |
|
 |
|
| Grauwe kiekendief, Zouweboezemgebied, in totaal 3 ex. op 10 en 12 mei 2025. |
|
 |
|
| Gevlekte witsnuitlibel (man), Gagelpolder, Utrecht, 20 mei 2025. |
|
 |
|
| Venwitsnuitlibel (man), Gentianenven, Stulpheide, Baarn, 21 mei 2025. |
|
JUNI.
Records bij reigers
Ook voor de koereiger was 2025 een succesvol jaar. Na mislukte broedgevallen in 1998 en 2006 volgden de eerste succesvolle pogingen in 2021. Broedgevallen volgden in 2022 en 2023, met respectievelijk drie en vijf paren. In 2024 zette de reiger al een enorme stap met 41 broedparen, maar in 2025 werd dit record flink overtroffen met minstens 90 paren, verdeeld over negen ‘kolonies’ in ons land. Opvallend was het broedgeval in Avifauna in Alphen aan de Rijn van, een ‘wild’ paartje naast de volière van de in gevangenschap gehouden koereigers.
 |
|
 |
|
 |
|
| Koereiger, Slot Loevestein, 16 juni 2025. |
|
 |
|
| Sierlijke witsnuitlibel (man), Maarnse Zandgat, 3 juni 2025. |
|
 |
|
| Rivierrombout (man), Slot Loevestein, Brakel, 16 juni 2025. |
|
 |
|
| Blauwe breedscheenjuffer, 1e waarneming ooit in het Zouweboezemgebied, 1 juni 2025. |
|
 |
|
| Witte halvemaanzweefvlieg (vrouw) op braam, Zouweboezemgebied, 11 juni 2025. |
|
 |
|
| Gaffelwaterjuffer (man), Louisapolder, Dordrecht, 6 juni 2025. |
|
 |
|
| Zwervende heidelibel (man), Laagravenseplas, 14 juni 2025. |
|
Gestage groei
Een record bij de visarenden. De populatie groeit gestaag door: van zes paren in 2024 naar elf paren in 2025. Dit betrof vijf broedgevallen en zes paartjes die in het voorjaar aan een nest bouwden. Het vestigingsproces van visarenden kan enkele jaren duren, doorgaans broeden visarenden pas vanaf hun vierde of vijfde levensjaar. Kortom, er gaat flink wat tijd overheen om van nestjong naar zelf succesvol broeden te gaan.
 |
|
 |
|
| In de maand juni werd de visarend dagelijks gezien in het Zouweboezemgebied. Mogelijk een broedgeval. |
|
JULI.
 |
|
| Zwarte heidelibel (paringswiel), Westbroekse Zodden, 14 juli 2025. |
|
 |
|
| Bosbeekjuffer (man), Kampina, 3 juli 2025. |
|
 |
|
| Weidebeekjuffer (man), Kampina, 3 juli 2025. |
|
 |
|
| Gevlekte glanslibel (man), Woldlakebos, Weerribben, Steenwijk, 18 juli 2025. |
|
AUGUSTUS.
 |
|
 |
|
| Kempense heidelibel (paringswiel), Woldlakebos, Weerribben, 11 aug. 2025 |
|
 |
|
| Noordse winterjuffer, Woldlakebos, Weerribben, 11 aug. 2025 |
|
 |
|
| Bruine winterjuffer, Woldlakebos, Weerribben, 11 aug. 2025 |
|
 |
|
 |
|
| Bandheidelibel, Leijgraaf, Erp, juli 2025. |
|
 |
|
 |
|
| Staartblauwtje, Airport Oersebaan, Veldhoven, 21 aug. 2025. |
|
 |
|
 |
|
| Zuidelijke heidelibel (man), Airport Oersebaan, Veldhoven, 21 aug. 2025 en vrouw, De Leijgraaf, Erp, 6 aug. 2025. |
|
 |
|
| Groene glazenmaker (man), Woldlakebos, Weerribben, 11 aug. 2025. |
|
|
|
|
|
| Zuidelijke heidelibel (man en vrouw), Leigraaf, Erp, Airport Oersebaan, Veldhoven, 6 en 21 aug. 2025. |
|
 |
|
| Zadellibel (man), Airport Oersebaan, Veldhoven, 21 aug. 2025. |
|
 |
|
| Zuidelijke keizerlibel (vrouw) uitgeslopen, Airport Oersebaan, Veldhoven, 21 aug. 2025. |
|
SEPTEMBER.
 |
|
| Beekoeverlibel (man), Brunssummerheide, 1 sept. 2025. |
|
In totaal fietsten we op de e-bike in die 4 jaren circa 75.000 km en fotografeerden we circa 4.000 ooievaarsringen. Met als resultaat 880 unieke ringen waarvan 488 broedvogels waaronder 67 buitenlanders op het nest. De overige 392 ooievaars zijn doortrekkers en overwinteraars. In totaal zijn er 172 Buitenlandse ooievaarsringen gefotografeerd; 84 Duitsers, 63 Belgen, 11 Fransen, 6 Zweedse, 4 Nederlanders met een Spaanse ring, 2 Britten, een Deen en een Zwitser.
Mijn ooievaarsonderzoek in de periode 2019 - 2022 naar o.a. de leeftijdsopbouw van broedende en overwinterende ooievaars, nestplaats en de broedplaats (dispersie) van de ooievaars was alleen mogelijk dankzij mensen zoals Jeroen Kuipers die deze Nederlandse ooievaars hebben geringd. Al die 172 geringde Buitenlandse ooievaars waren voor mij verrassende bijvangsten.
OKTOBER.
 |
|
 |
|
| Koperwieken, Zouweboezemgebied, okt. 2025. |
|
 |
|
| Kramsvogels, Zouweboezemgebied, okt. 2025. |
|
NOVEMBER.
 |
|
 |
|
| Koperwieken, Zouweboezemgebied, nov. 2025. |
|
 |
|
 |
|
| Kramsvogels in de meidoorns, Zouweboezemgebied, nov. 2025. |
|
Opnieuw kraanvogels eerst in het Zouweboezemgebied en daarna boven de kraanvogeltrektelpost Karstraat, Wittem.
 |
|
| Roepende kraanvogels boven mijn hoofd in het Zouweboezemgebied, 6 nov. 2025. |
|
 |
|
| Kraanvogels boven de kraanvogeltrektelpost Karstraat, Wittem, Zuid-Limburg, 7 nov. 2025. |
|
 |
|
| Onvoorspelbare bijvlieg (vrouw), Zouweboezemgebied, 9 nov. 2025. |
|
 |
|
| Goudhaan, Zouweboezemgebied, nov. 2025. |
|
 |
|
 |
|
 |
|
| De adulte zeearenden in november, Zouweboezemgebied, nov. 2025. |
|
 |
|
| Bruine kiekendief (vrouw) en buizerd, Zouweboezemgebied, 26 nov. 2025. |
|
 |
|
| Bruine kiekendief (vrouw), Zouweboezemgebied, 26 nov. 2025. |
|
DECEMBER.
 |
|
| Graspiepers in de kruidenrijke graslanden op de Polder Achthoven in de wintermaanden, dec. 2025. |
|
Het aantal broedparen van de blauwe kiekdief is in ons land hard achteruitgegaan. Na de jaren veertig broedden ze vooral op de Waddeneilanden, in het bijzonder op Texel, Terschelling en Ameland. In 1992 broedden er nog 140 paren, maar daarna zette een flinke afname in. Sinds 2014 schommelt het aantal broedparen rond de tien per jaar. Dit jaar was echter wel heel mager: bij het enige broedgeval en territorium in Nederland, op Terschelling, vlogen drie jongen uit.
  |
|
 |
|
 |
|
| Blauwe kiekendief, Zouweboezemgebied, dec. 2025. |
|
 |
|
| Bruine kiekendief (vrouw), Zouweboezemgebied, 22 dec. 2025. |
|
In het voorjaar van 2026 worden er twee prachtige landschapspicknicktafels geplaatst in het Zouweboezemgebied! Gemaakt van Inlands eikenhout, deze picknicktafels bieden voldoende ruimte voor groepen natuurliefhebbers. Geef de natuurbeleving een boost met deze charmante en stevige Landschapspicknicktafel in het Zouweboezemgebied. Zie https://duurzaamhout.nl/
 |
|
 |
|
| Picknicktafel, op een stille plek langs de Molenkade, Zouweboezemgebied, 31 mei 2025. Vooral de mensen uit Lexmond gaan tijdens hun ommetje hier zitten om bij te kletsen. Werd zodra de zompige grond geschikt was op 12 maart 2026 geplaatst. |
|
 |
|
 |
|
| Landschapspicknicktafel, Boomgaard "De Kikker', Zouweboezemgebied, 12 maart 2026. |
|
Op de plaquette staat de volgende tekst;
Wim Jongejan: van zilveren maan naar zeearend
Vijftig jaar natuurbeleving in het Zouweboezemgebied.
