Laatste waarnemingenJULI 2025 - 3

Zondag 20 juli 2025 (update 28 aug.) Inmiddels 52 soorten libellen in 2025 gefotografeerd. Nog 15 soorten te gaan waarvan we er 6 soorten nog nooit eerder op foto hebben vastgelegd.

Nr. 7 de groene glazenmaker en nr. 12 de Noordse winterjuffer hebben we op 11 aug. gefotografeerd in het Woldlakebos, Weerribben, Steenwijk. Misschien komen we nog nr. 1 de beekoeverlibel (Sint-Pietersberg, foto op 25 aug.) nr. 17 de Zadellibel (Veldhoven (foto op 19,21 aug. en nr. 20 de zwervende pantserjuffer beiden in 2024 gefotografeerd nog tegen. En voor nr. 9 de kleine tanglibel moeten we naar Zuid-Limburg. Die hebben we op 14 juli 2023 langs de Geul bij Epen gefotografeerd.

Nr. 2 de beekrombout (foto, 2009) en nr. 13 de Noordse witsnuitlibel (foto, 2009) zijn voorjaarssoorten en vliegen in april. Nr. 3 de donkere waterjuffer (foto, 2009) is alleen per boot te bereiken en onder begeleiding te zien. Nr. 5 de geelvlekheidelibel (foto, 2006) wordt al jaren vanaf 2010 bijna niet meer waargenomen. Ook nr. 10 de maanwaterjuffer en nr. 15 de speerwaterjuffer (beiden op foto, 2009) zijn uiterst zeldzaam geworden.

Dan blijven er nog 6 soorten over die we nog nooit gezien hebben, waarvan we van nummer 4 en nummer 6, de gaffellibel en de gewone bronlibel de vliegplaats weten langs de Roer en de Dommel. Dus die moeten in 2026 zeker lukken.

De vroege glazenmaker, grote keizerlibel en gevlekte glanslibel vliegen laag, meestal boven watergangen, heen en weer. Ze rusten af en toe, waardoor ze zowel tijdens het vliegen als in rust gemakkelijk te fotograferen zijn.

De blauwe- en bruine glazenmaker vliegen beiden langs de bosranden, heen en weer boven je. Het lukt meestal niet om ze vliegend vast te leggen. Maar regelmatig stoppen ze met vliegen en nemen ze even rust, perfect voor een fotomoment.

De metaalglanslibel vliegt laag boven watergangen heen en weer, en zodra ze in de bomen langs het water rusten, zijn ze niet meer te vinden. De zuidelijke keizerlibel boven de bloemrijke Lekuiterwaard bij Everdingen blijft onophoudelijk vliegen, maar door zijn onrustige vlucht raak je hem telkens uit het oog en is hij onvindbaar. Dus beide soorten hebben we tot heden alleen in vlucht weten vast te leggen op de foto.

Vroege glazenmaker, 15 en 19 juni 2025.

Bruine glazenmaker, 17 juli 2025.

De bruine glazenmaker en de blauwe glazenmaker vliegen langs bosranden om je heen en vliegend moeilijk te fotograferen. Maar regelmatig gaan ze rusten voor een fotomoment.

Blauwe glazenmaker, 10 juli 2025

Grote keizerlibel, 13 en 19 juni 2025.

Zuidelijke keizerlibel, alleen vliegend, Lekuiterwaard Everdingen, 4 juli 2025.

Metaalglanslibel, alleen vliegend, Leijgraaf, Erp, 11 juli 2025.

Gevlekte glanslibel, Woldlakebos, Weerribben, Steenwijk, 18 juli 2025.

Vuurlibel, 19 juni en 10 juli, 2025

Vrijdag 18 juli 2025. Vandaag met de trein, die sinds 2017 op windenergie en vanaf 2025 ook op zonne-energie rijdt (groen bezig zijn zonder extra moeite), naar Steenwijk. Reizen met NS-treinen is na wandelen en fietsen de meest milieuvriendelijke manier van vervoer. Daarna 10 km met een OV-fiets, te huur met alleen een OV-chipkaart, naar het libellenparadijs van Nederland: het Woldlakebos in de Weerribben. Sinds 2012 zijn hier 50 soorten libellen waargenomen, waarvan 41 soorten in 2025. 

Het libellenparadijs van Nederland: Woldlakebos, Weerribben, Steenwijk, 18 juli 2025. In 2025 zijn al 41 van de 51 soorten libellen waargenomen sinds 2012.

In 2009 en 2012 zetten we in de meimaand in het Woldlakebos de noordse winterjuffer op de foto maar vandaag zag ik alleen een bruine winterjuffer in de vegetatie.

Noordse winterjuffers (boven) (in mei 2009 en mei 2012) en bruine winterjuffer, Woldlakebos, Weerribben, 18 juli 2025.

Zwarte heidelibel (man), Woldlakebos, Weerribben, Steenwijk, 18 juli 2025.

Vandaag hebben we twee nieuwe soorten libellen gefotografeerd die we nog niet eerder hadden gezien: de Kempense heidelibel en de gevlekte glanslibel. Hiermee komt het totaal in 2025 op vijf soorten die we nog niet eerder hebben vastgelegd. De andere soorten zijn de gaffelwaterjuffer, de sierlijke witsnuitlibel en de zuidelijke keizerlibel.

Gevlekte glanslibel (man), Woldlakebos, Weerribben, Steenwijk, 18 juli 2025. Mijn 47e libellensoort in 2025 op de foto.  De gevlekte glanslibel heidelibel is in Nederland stabiel gebleven. In de periode 2006-2010 in 40 uurhokken, periode 2011-2015 in 57, periode 2016-2020 in 78 en in periode 2021-2025 in 77 uurhokken. De bolwerken zijn de Kempen en de Weerribben. Nederlandse Rode Lijst Libellen, 2015. Categorie; Bedreigd.

Kempense heidelibel (man en vrouw), Woldlakebos, Weerribben, Steenwijk, 18 juli 2025. Mijn 46e libellensoort in 2025 op de foto.  De Kempense heidelibel wordt in Nederland op steeds meer plaatsen gezien. In de periode 2006-2010 in 8 uurhokken, periode 2011-2015 in 13, periode 2016-2020 in 40 en in periode 2021-2025 in 87 uurhokken.  In 2025 verdwenen uit de Kempen. Nu vooral in de laagveengebieden (vanaf 7 sept. 2013 en nu massaal in de Weerribben). Nederlandse Rode Lijst Libellen, 2015. Categorie; Ernstig Bedreigd. Europese Rode Lijst Libellen, 2024. Categorie; Kwetsbaar.

Donderdag 17 juli 2025. Een bezoek aan het Zouweboezemgebied is altijd een bijzondere ervaring. Dit voorjaar hebben we na jaren eindelijk weer de op 13 juli 2005 herbouwde kijk- en natuurinformatiehut in gebruik genomen. We hebben de handen uit de mouwen gestoken en meteen de verloederde rij van 85 knotwilgen nabij de hut, die al lang een doorn in het oog was, grondig onderhouden. Ter gelegenheid van het 20-jarig jubileum van de hut hebben we bovendien de twee bestelde boomstam Landschapspicknicktafels van Inlands eiken betaald, die in voorjaar 2026 in gebruik worden genomen in het Zouweboezemgebied.

Vanmiddag het Zouweboezemgebied bezocht en het was weer echt een belevenis; de grote keizerlibel, de bruine glazenmaker en de koninginnenpage op de foto. Genieten van al dat moois. 

De in 2005 herbouwde kijk- en natuurinformatiehut Zouweboezem, 16 en 19 april 2025.

Tevens is de rij knotwilgen nabij Kijk- en natuurinformatiehut na jaren van verloedering dit voorjaar voorbeeldig onderhouden; een lust voor het oog en het visitekaartje van het Zouweboezemgebied.

De rij van 85 verloederde en weer voorbeeldig onderhouden knotwilgen; een lust voor het oog. Het visitekaartje van het Zouweboezemgebied, voorjaar 2025.

Maar het wordt nog mooier in het Zouweboezemgebied. We hebben 2 Landschapspicknicktafels besteld; boomstammen van Inlands eiken verwerkt tot sieraden in de natuur.

Zitbank Boomgaard De Kikker, Zouweboezemgebied, 31 mei 2025.
Picknicktafel, eiland Molenkade, Zouweboezemgebied, 31 mei 2025.
De bovenstaande zitbank en picknicktafel worden voorjaar 2026 vervangen. Het wordt al maar leuker en mooier in het Zouweboezemgebied.

Besteld en betaald; twee van deze Landschapspicknicktafels worden voorjaar 2026 geplaatst in het Zouweboezemgebied (Boomgaard De kikker en op het eiland Molenkade), 17 juli 2025. Prachtige boomstam Landschapspicknicktafel van Inlands eiken, deze picknicktafel biedt voldoende ruimte voor groepen natuurliefhebbers. Geef de natuurbeleving een boost met deze charmante en stevige picknicktafel. Op de plaquette komt de volgende tekst;           Wim Jongejan: van zilveren maan naar zeearend        Vijftig jaar natuurbeleving in het Zouweboezemgebied.

Grote keizerlibel (man) rustend op de zuring, Zouweboezemgebied, 17 juli 2025.

Bruine glazenmaker (man) rustend op de zuring, Zouweboezemgebied, 17 juli 2025.

Koninginnenpage foeragerend op de speerdistel en op de zuring als uitkijkpost: wachtend op een vrouwtje, Zouweboezemgebied, 17 juli 2025.

Maandag 14 en dinsdag 15 juli 2025. Op beide dagen de Westbroekse Zodden bezocht. Geen Kempense heidelibel maar wel paringswielen van de zwarte heidelibel en de bloedrode heidelibel en in het bramenstruweel tientallen wespspinnen die o.a. dagvlinders libellen en sprinkhanen vangen in hun web.

Atalanta gevangen in het web van de wespspin, Westbroekse Zodden, 15 juli 2025.

Gewone oeverlibel (man) gevangen in het web van de wespspin, Westbroekse Zodden, 15 juli 2025.

Moerassprinkhaan gevangen in het web van de wespspin, Westbroekse Zodden, 15 juli 2025.

Gewone pantserjuffer (man), Westbroekse Zodden, 15 juli 2025.

Viervlek (man), Westbroekse Zodden, 15 juli 2025. Het is zoeken tussen de tientallen gewone oeverlibellen maar soms zie je nog een viervlek.

De zwarte heidelibel was op 6 aug.2012 voor het laatst gezien in de Westbroekse Zodden. Drie weken geleden op 25 juni zagen we ze hier voor het eerst en vandaag een paringswiel. De zwarte heidelibel wordt in Nederland op steeds minder plaatsen gezien. In de periode 2006-2010 in 554 uurhokken, periode 2011-2015 in 823, periode 2016-2020 in 572 en in periode 2021-2025 nog maar in 429 uurhokken. Verhuisd van de verdrogende heidevennen op de zandgronden naar de laagveengebieden.
Zwarte heidelibel (paringswiel), Westbroekse Zodden, 14 juli 2025.

Bloedrode heidelibel (paringswiel), Westbroekse Zodden, 14 juli 2025.

VERVOLG: JULI 2025 - 2